{ Testebak derslerden geri kalma hadi şimdi başla çalışmaya. }

Cümlede Anlam


Cümlede Anlam

 

Eş yada Yakın Anlamlı Cümleler


Sözcüklerin dizilimleri farklı ama anlamca aynı doğrultuda olan cümlelerdir.


Örnekler;

Bir yazar neyi anlattığını hep ön plana çıkarmalıdır.

Üslup(Biçim) içerikten her zaman daha önemli olmalıdır bir yazar için.

Yukarıda iki cümle farklı dizilsede anlamca aynıdır.


Öznel-Nesnel Anlamlı Cümleler

Öznel cümleler kişiden kişiye değişen cümlelerdir.
Nesnel cümleler kişiden kişiye değişmeyen cümlelerdir.

Örnekler;

Yazar bu eserini 3 parçada incelemiş -> Nesnel

Yazar çok güzel yazmış -> Öznel

Değerlendirme -> Öznel

Kanıtlanabilirlik -> Öznel, Nesnel

Yorum içerme -> Öznel

Kişisel görüş içerme -> Öznel


Neden-Sonuç Cümleleri

İki yargının birbirine nedensellik bağı ile bağlandığı cümlelerdir. Bu tür cümleler genellikle için, den , nedeniyle, yüzünden, çünkü, dolayı gibi sözcüklerle kurulur.


Örnekler;

Bilimsel çalışmalar önemlidir, Çünkü toplumlar bu çalışmalarla gelişir.

Derse geç kaldığı için alınmadı.

Not; Aynı zamanda gerekçeli cümlelerdir sonu.

 

Koşul-Şart Cümleleri

Bir eylemin gerçekleşmesini bir koşula bağlayan cümlelerdir. Koşul cümleleri ise “-se, -sa, -ince, -dıkça” ekleri veya “ancak, yalnız” sözcüklerle bağlanır.


Örnekler;

Bütün derslerini geçerse okulu bitirecek.

Seni gördükçe eski günler geliyor aklıma.

Not; Sorularda anlam ilişkisi yönünden farklıdır.


Karşılaştırma Cümleleri

İki varlık, iki kavram veya iki durum çeşitli yönlerde ele alındığı cümlelerdir.

Örnekler;

Kurtuluş savaşı zaferlerin en büyüğüdür.

Bugünkü durumum öncekine gör oldukça iyiydi.


Üslup-İçerik Cümleleri

Bir sanatçının veya sanat yapıtının dil ve anlatım özelliği söyleyişi üsluptur.

İçerik ise bir sanat eserinin konusudur.

Üslup -> Nasıl Anlatılmış?

İçerik -> Neyi Anlatmış?

 

Doğrudan-Dolaylı Yoldan Anlatım

Bir kişinin sözü hiç bozulmadan ağzından çıktığı gibi aynen aktarılması doğrudan, kişinin sözü değişikliğe uğratılarak veya araya başka birinin girdiğini belirten yüklemler kullanılırsa dolaylı anlatım cümlesi olur.

Örnekler;

Önümüzdeki maçlarda daha iyi bir oyun sergileyeceğiz. -> Doğrudan anlatım.

Artık onunla bir daha görüşmeyeceğini söyledi. -> Dolaylı anlatım.

Olumlu-Olumsuz Cümleler

Olumlu cümleler, -me, -mez, değil ekleri anlayan cümlelerdir.

Öneri Cümleleri

Bir sorunu çözmek için karşı tarafa yapılan öneridir.

Örnek;

Böyle bilgileri öğrencilere aktarmasız yararlı olacaktır.

Varsayım Cümleleri;

Gerçekte olmayıp da geçici bir süre için olmuş kabul edilen olayları ve durumları anlatım cümlelerdir. Bu tür cümlelerde “varsayalım ki, tut ki, kabul edelim ki, düşünelim sözcükleri sıkça kullanılır.

Örnekler;

Bu sınavdan iyi puan aldığını düşünelim.

Farz edelim ki oda buraya geldi.

Olasılık Cümleleri

Herhangi bir durumun veya olayın olabilirlik durumunu anlatan cümlelerdir.

Örnekler;

Araba kullanmayı babasından öğrenmiş olmalı.

Yarın Antalya’ya gidebilir aslı.

 

Tanım Cümleleri

Bir varlığın kavramın ayırt edilen özellikleriyle ortaya konulmasıdır.

Tanım cümlesini bulmak için nedir sorusu sorulmalıdır.

Örnek;

Lirik şiir duyguları ön plana çıkaran şiir türüdür.


Eleştiri Cümleleri

Bir yapıtın, kişinin veya konunu olumlu ve olumsuz yanlarını ortaya koyan cümlelerdir.

Örnekler;

Devrimizdeki Sanatçılar özellikle bu konuda gerekli özeni göstermiyorlar.

Öyküleri anlatmada bir sıradanlık var.


Küçümseme-Azımsama Cümleleri

Örnekler;

Aldığım ücret ev kirasına bile yetmiyor -> Azımsama

Bir şiir yazmakla şair mi oldun şimdi? -> Küçümseme.


Yakınma-Sitem Cümleleri

Örnekler;

Bu çocuklar artık beni hiç dinlemiyor -> Yakınma

Artık beni hiç dinlemiyor -> Sitem


Hayıflanma Cümleleri

Örnekler;

Bu sınava biraz daha çalışsaydım keşke.

Günlerin su gibi akıp gittiğini nasılda fark etmemişiz.

 

Yadsıma Cümleleri

Örnekler;

Sınava başvuru süresinin uzatılacağını sanmıştık.

Benimle bu konuyu bir daha konuşmaz sanıyordum.


Aşamalı Durum Cümleleri

Örnek;

Onun Dersleri gittikçe iyileşiyor.

 

Ön Yargı Cümleleri

Örnek;

Bu dikişin tutacağını sanmıyorum.

Yazarın son eserinin daha güzel olacağı kesin.

 

 

 

Cümlede Anlatım Özellikleri


Cümlede Anlam Konusu İçin Yapılan Yorumlar
Cinsiyetiniz?